Aralık 2007

İspanya'da yemek keyfi gibisi yok. Bir yandan klasik lezzetlerin peşine düşüp, bol muhabbetli ve telaşsız sofralarda saatler geçirirken, bir yandan da mutfağa her yeni giren lezzete selam verip 'halini hatırını' sormayı ihmal etmeyen bir kültür İspanyollarınki.


Yeni akımları takip etmek her zaman için heyecan verici. Ama öyle ülkeler vardır ki, sosyal ritüellerinin göz alıcı ışıltısından mı, kültürün arkadaş canlısı yönlerine daha sıkı bir bağ kurmak arzusundan mı bilinmez, o geleneksel tatlardan uzak kalmanın hasretiyle yanıp tutuşursunuz. İsppanya'nın yemek kültürü, karın doyurmak gibi işlevsel bir güdülenmenin sonucundan çok farklı. Burada sofrada hoşça vakit geçirmek, muhabbet etmek, seratonin salgılamayı desteleyecek hoş sohbet canlısı gıdalara yönelmek esas. İşte tam da bu yüzden, yani keyif dolu bir yemek gezisi vadettiği için, bu ay İspanya'nın geleneksel adreslerini yakın markaja alalım dedik.

Bu yolu takip etmek isteyenlerin ilk adresi 'tapeo'lar. Tapeo, İspanyol mezelerine verilen genel bir ad. Tapas barlarını dolduran kalabalık, mekânın içinde yürüyerek, konuşarak, içerek, yemeklerini küçük küçük ısırıp kemirerek bütün bir akşamı burada geçirmeye and içmiş gibi. Ülkeye gelen herhangi biri, uçağından inip karşısına ilk çıkan tapas barına girip, ortamın kokusunu soluduktan yarım saat sonra, kendisini yerel biri gibi hissetmeye başlar; çünkü bu mekânlar İspanyollar için eski bağların sağlamlaştırıldığı, yeni ilişkilerin kıvılcımlandığı, gerçek bir sosyalleşme yeridir.

San Sebastián


Düşünün, tam karşınızda Napoleon usulü karamelize edilmiş kaz ya da ördek ciğerinin bin bir şaşmaz detaya tabi tutularak pişirildiği 'foie gras', uskumru ve kızartılmış ya da kavrulmuş biber duruyor. Tabağın bir kenarında ise ızgarada pişirilmiş elma ve yemişlerden oluşan minyatür bir öbek. Bu ağız sulandırıcı görüntü Fabergé mücevheri midir yoksa ünlü bir şefin rüyasında gördüğü tabak mı? Bu, Aloña Berri'de klasik bir bar tabağı. Fiyatı mı? Dört dolar civarı diyebiliriz. Şaşırdınız mı? Hikâye daha yeni başlıyor.

Tapas, ya da yerel ismiyle 'pintxos', çılgın bir yemek kültürüne sahip olan Basque bölgesinin kıyı şeridi olan Donostia–San Sebastián'da doruğa çıkmış bir lezzet. Michelin yıldızlarıyla dolu bu küçük kentte, 1980'lere kadar yerel birkaç atıştırmalık yegâne yemekti. Aloña Berri, 'alta cocina en miniatura' konseptinin öncülüğünü yaptı. Bugün çeşitliliğin aşırı bir boyuta ulaştığı kent, epikürcüler için baş döndürücü bir rüya ve dünyanın yeme başkenti.

Birkaç iyi adres:
A Fuego Negro: 31 31 de Agosto; 34/65-013-5373; afuegonegro.com
Aloña Berri: 24 Bermingham; 34/94-329-0818; alonaberri.com
Bar Bergara: 8 General Artetxe; 34/94-327-5026; pinchosbergara.com
Bar Martínez: 13 31 de Agosto; 34/94-342-4965
Ganbara: 21 San Jerónimo; 34/94-342-2575

Barcelona


İspanya'nın en çok turist çeken kenti, çingeneleri kadar soğuk çorbası 'gazpacho'yla da meşhur. Bölgenin farklı lezzetlerinin karması olan Barcelona'da, örneğin Tapas, yerel tatlar arasında yer almıyor. Katalan yemek adetine küçük çanakların/tabakların girmesi ise Endülüsler sayesinde olmuş. Hatta bar kültürü de bölgeye yabancı; "Bizi isterseniz burjuva diye adlandırın; ama biz yemek için oturup sofrada uzun uzun zaman geçirmeyi severiz" diyor Katalan TV yapımcısı Tana. Burada hakikaten farklı lezzetler, farklı karmalarla hazmedilmeyi, ağızda uzun uzun çevrilmeyi hak ediyor. Örnek mi? Tava içinde önünüze gelen yabani mantarlarla tatlandırılmış bol pirinçli 'yuzu'.

Barcelona'da mekân sahiplerinin ilginç iddiaları da var, "Biz dünyanın en büyük kilerine sahip, en küçük restoranıyız" diyor El Quim de la Boqueria'nın sahibi. Mekânın sevilen yemeklerinden biri, zencefil püresi&domates sosuna batırılmış morina balığı topakları. Bu arada belirtelim, tatil sever İspanyol halkı pazar günleri de çalışmayı sevmiyor. Barların çoğu bugün kapalı olduğundan, Alta Taberna Paco Meralgo, pazar günlerinin vazgeçilmez mekânı.

Birkaç iyi adres:
Alta Taberna Paco Meralgo: 171 Muntaner; 34/93-430-9027; pacomeralgo.com
Bomba Bar Cova Fumada: 56 Baluard; 34/93-221-4061
El Quim de la Boqueria: 91 La Rambla, in Mercat de la Boqueria, No. 584; 34/93-301-9810
El Vaso de Oro: 6 Balboa; 34/93-319-3098
La Taverna del Clínic: 155 Roselló; 34/93-410-4221

Seville


Seville'de Tapas'lar gerçek tapas boyutunda, mini mini. Burada bira da 'cañas' denilen küçük bardaklarda sunuluyor. Tüm bu orijinalliklerin karşısında yeniye yelken açmış bir Seville portresiyle de karşı karşıyayız. Katalanlar, Seville'in son modaya adapte olmuş durumu karşısında dehşete düşmekte haklı. Casablanca isimli dehşet yemekte, viskiyle yoğrulmuş tortilla gibi insana "Ne alaka!" dedirten sonuçlarla karşılaşmak işten bile değil.

Gelelim önerilere... Tortilla, deniz mahsüllü erişte ve zeytinyağıyla hazırlanmış patates salatasından oluşan menüyü yerken, parmaklarınıza dikkat edin.

Birkaç iyi adres:
Bar Taquilla: 24 Adriano; 34/95-421-1126
Bodega San José: 10 Adriano; 34/95-422-4105
Bodeguita A. Romero: 19 Antonia Díaz; 34/95-422-3939
Bodeguita Casablanca: 12 Adolfo Rodríguez Jurado; 34/95-422-4114
Casa Moreno: 7 Gamazo; 34/95-422-8315

Madrid


Madrid, İspanya'da kültürlerin çarpışma noktasıdır. Ülkenin özerk bölgelerinden Galicia usulü kabuklu deniz mahsulleri, Asturia'ya mahsus elma şarabı barları ve modern Bask tapas mekânları… Kent, 1800'lerden günümüze orijinal halini koruyan maço tavernalarıyla da ünlü. Tüm bu zengin yapı içinde tabi ki en çok öne çıkan şey Tapas.

Madrid, 'hora de aperitivo' denilen öğle yemeği öncesi kokteylleriyle de ünlü. 1830'lardan günümüze gelen Lhardy isimli mekân, kokteyl saatinin vazgeçilmez adreslerinden. Üst kat bar, alt kat ise aynı isimli tarihi bir restoran olarak hizmet veriyor.

Birkaç iyi adres:
Casa Alberto: 18 Huertas; 34/91-429-9356; casaalberto.es
Casa Lucas: 30 Cava Baja; 34/91-365-0804
Casa Revuelta: 3 Latoneros; 34/91-366-3332
La Casa del Abuelo: 12 Victoria; 34/91-521-2319; lacasadelabuelo.es
La Castela: 22 Doctor Castelo; 34/91-573-5590; lacastela.com

Tapas Sözlüğü


A la plancha: Izgara
Anchoas: Konserve ançuez
Cañas: Küçük bardakta sunulan bira
Chacina: Şarküteri
Chipirones: Kalamar (küçüklerinden)
Chorizo: Biber ve sosisle yapılan bir yemek
Coquinas: Akdenize özgü küçük deniz tarağı
Gambas: Karides
Montaditos: Kanape
Patatas Bravas: Baharatlı sosla servis edilen kızarmış patates
Pintxos: Tapas (Basque)
Pulpo: Ahtapot
Revuelta: Çırpılmış yumurta
Salmorejo: Koyu kıvamlı soğuk çorba
Tortilla: Patates ve soğanlı omlet
Txepetxa: Ançuez (Bask)

Wings'le uçmak için
10 neden:

1. İstediğiniz havayoluyla uçun
2. Alan vergisi yok
3. Kontenjan kısıtı yok
4. Sezon farkı yok
5. Biletiniz anında cebinizde
6. Her alışverişten Mil Puan
7. Uçuşlarınızdan Mil Puan
8. Chip-para'lardan Mil Puan
9. Avans Mil Puan
10. Bebeğinizin Bileti Wings'den hediye